Thong Dinh Thị trường không quan tâm liệu Mỹ tấn công Iran có chính đáng hay không. Họ không quan tâm liệu chiến tranh này có leo thang hay không. Họ chỉ quan tâm một câu hỏi duy nhất – làm sao kiếm tiền từ tình huống này?
Đó là cách thị trường hoạt động. Đó là cách anh em chúng ta suy nghĩ. Và mình nghĩ, từ sáng tới giờ, chúng ta đã thấy rõ điều đó rồi. Vậy Iran, Israel và chiến sự Trung Đông thật sự tác động đến thị trường như thế nào? Nên mua bán gì?
Nội dung chính
BA ĐIỀU CHẮC CHẮN SẼ XẢY RA
Có ba điều chúng ta biết chắc xảy ra khi thị trường mở cửa.
Thứ nhất, giá dầu tăng vọt và thị trường sẽ phân biệt rõ ràng giữa người thắng và người thua. Nước xuất khẩu dầu sẽ được mua mạnh. Nước nhập khẩu dầu sẽ bị bán tháo.
Chúng ta đã thấy điều này trước đây. Tháng 2/2022 khi Nga xâm lược Ukraine, đồng Real của Brazil trở thành đồng tiền hoạt động tốt nhất thế giới. Tăng 18% chỉ trong ba tháng. Tại sao? Vì Brazil là nước xuất khẩu hàng hóa lớn. Khi giá dầu, sắt, đậu nành tăng, Brazil kiếm được nhiều tiền hơn.
Vì vậy, trong thời điểm hiện tại, mình nghĩ thị trường cũng sẽ phản ứng tương tự. Brazil, Nam Phi, Chile, Colombia, Mexico – tất cả các nước xuất khẩu hàng hóa sẽ được cá voi ưa chuộng ngắn hạn.
Thứ hai, thị trường sẽ nhìn vào exposure thương mại để xem ai bị ảnh hưởng gián tiếp. Iran tuy là nền kinh tế nhỏ, nhưng bất kỳ ai có exposure xuất khẩu lớn sang Iran sẽ bị ảnh hưởng. Trong trường hợp này, Thổ Nhĩ Kỳ chính là nước bị ảnh hưởng nhiều nhất.
Thứ ba, “debasement trade” – xu hướng mua tài sản trú ẩn khỏi sự mất giá tiền tệ – có hai động lực cơ bản. Một là chính sách tài khóa mất kiểm soát, khiến thị trường tìm kiếm nơi trú ẩn an toàn khỏi việc in tiền trả nợ. Hai là rủi ro địa chính trị.
Từ đó, ta có thể thấy chiến tranh Iran – Israel – Mỹ sẽ đẩy kim loại quý, các đồng tiền trú ẩn an toàn và các coin top đầu lên cao hơn nữa.
BÀI HỌC TỪ UKRAINE
Hãy nhìn lại điều gì đã xảy ra khi Nga tấn công Ukraine tháng 2/2022.
Khi đó, thị trường bắt đầu định giá cuộc xâm lược trước cả khi quân Nga vượt biên giới. Từ cuối tháng 12/2021 đến cuối tháng 3/2022, chúng ta thấy rõ ai thắng ai thua.
Brazil dẫn đầu với đồng Real tăng 18%. Nam Phi, Chile, Colombia, Mexico theo sau. Tất cả các nước xuất khẩu hàng hóa ở Mỹ Latin và các nơi khác đều được thị trường mua mạnh.
Tại sao? Logic cũng đơn giản thôi. Khi có chiến tranh, giá năng lượng và hàng hóa tăng. Nước nào xuất khẩu những thứ đó sẽ kiếm được nhiều tiền hơn. Thặng dư thương mại tăng. Đồng tiền mạnh lên.
Ngược lại, các nước nhập khẩu năng lượng bị đánh. Thổ Nhĩ Kỳ, Ấn Độ, Nhật Bản, Hàn Quốc – tất cả đồng tiền của các nước này đều yếu đi. Tại sao? Vì họ phải trả nhiều tiền hơn để mua dầu và khí đốt. (Thâm hụt thương mại tăng. Đồng tiền yếu đi).
Điều duy nhất khác lần này là Ruble Nga. Khi Ukraine bị tấn công, Ruble sụp vì bị trừng phạt. Nhưng lần này, giá dầu cao là tin tốt cho Nga. Vậy nên Ruble có thể không giảm như trước.
THỔ NHĨ KỲ – QUỐC GIA DỄ BỊ TỔN THƯƠNG NHẤT
Giờ hãy nói về Thổ Nhĩ Kỳ. Tại sao mình nghĩ họ sẽ bị ảnh hưởng nặng nhất?
Anh em hhìn vào dữ liệu thương mại từ IMF. Năm nước xuất khẩu lớn nhất sang Iran là UAE (trung tâm logistics khu vực), Trung Quốc, Thổ Nhĩ Kỳ, EU và Ấn Độ.
Iran tuy là nền kinh tế nhỏ, nhưng đối với Thổ Nhĩ Kỳ, đây là thị trường quan trọng. Khi Iran bị tấn công, thương mại với Iran gần như ngừng trệ. Thổ Nhĩ Kỳ mất một nguồn xuất khẩu.
Hơn nữa, Thổ Nhĩ Kỳ cũng là nước nhập khẩu năng lượng lớn. Khi giá dầu tăng vọt, họ phải trả nhiều tiền hơn cho năng lượng. Vậy là họ bị đánh tận hai lần – mất thị trường xuất khẩu và phải trả nhiều hơn cho nhập khẩu.
Thị trường chắc chắn sẽ thấy điều này và bán đồng Lira Thổ Nhĩ Kỳ. Mình nghĩ, đồng Lira sẽ là một trong những đồng tiền yếu nhất trong vài tuần tới.
VÀNG SẼ BAY
Nhiều người nghĩ vàng tăng chỉ vì lạm phát. Nhưng đó chỉ là một phần của câu chuyện.
Vàng tăng vì hai lý do lớn. Một là chính sách tài khóa mất kiểm soát. Khi chính phủ in tiền trả nợ, người ta tìm nơi trú ẩn. Trong trường hợp này, vàng là lựa chọn truyền thống và tối ưu nhất.
Hai là rủi ro địa chính trị. Mỗi khi thế giới trở nên bất ổn hơn, vàng tăng. Anh em có thể đọc hiểu rõ câu chuyện hơn trong:
Chúng ta đã thấy điều này hai lần trong năm qua. Tháng 4/2025 khi Trump công bố thuế quan đối ứng, vàng tăng vọt. Tháng 1/2026 khi căng thẳng về Greenland, vàng lại tăng.
Giờ thêm cuộc chiến ở Iran – cuộc chiến có thể chặn 20% nguồn cung dầu toàn cầu – vàng sẽ bay cao hơn nữa.
Mình kỳ vọng vàng sẽ tăng mạnh trong tuần tới. Các đồng tiền trú ẩn an toàn như franc Thụy Sĩ và yên Nhật cũng vậy.
Nhưng bản thân đồng yên Nhật lại có vấn đề. Yên là tiền tệ trú ẩn an toàn, nhưng Nhật cũng là nước nhập khẩu năng lượng lớn. Vậy nên yên có thể tăng vì là trú ẩn an toàn nhưng giảm vì Nhật phải mua dầu đắt hơn. Hai phe này sẽ đối kháng nhau đây.
VẬY NÊN MUA GÌ VÀ BÁN GÌ?
Nếu anh em muốn trading dựa trên phân tích này, dưới đây là những gì mình sẽ mua bán.
Mua:
- Đồng tiền các nước xuất khẩu hàng hóa – Brazil Real, Peso Mexico, Rand Nam Phi, Peso Chile
- Vàng và bạc
- Cổ phiếu các công ty dầu khí ở các nước không bị trừng phạt
- Franc Thụy Sĩ như trú ẩn an toàn
- Các đồng coin top, nhất là Bitcoin
Bán:
- Lira Thổ Nhĩ Kỳ
- Rupee Ấn Độ
- Won Hàn Quốc
- Cổ phiếu các công ty phụ thuộc nhiều vào năng lượng rẻ
- Cổ phiếu các công ty có exposure xuất khẩu lớn sang Iran
Thận trọng:
- Yên Nhật
- Chứng khoán Mỹ – có thể giảm ngắn hạn nhưng Fed có thể in tiền hỗ trợ
Tất nhiên, có hàng triệu điều không biết trước. Chiến tranh có kéo dài không? Iran có đóng Hormuz thật sự không? Có quốc gia nào khác tham gia không?
Nhưng với bức tranh tổng thể, đây là những gì mình kỳ vọng thị trường sẽ định giá khi giao dịch trong những tuần tới.
Hãy nhớ – thị trường không quan tâm đúng sai. Họ chỉ quan tâm kiếm tiền. Và nếu anh em hiểu logic họ đang suy nghĩ, ta cũng có thể kiếm tiền.
Một số bài viết khác:
- Bùng nổ chiến tranh giữa Mỹ và Israel cùng Iran, 20% dầu thế giới bị chặn, Fed chuẩn bị in tiền, tài sản trú ẩn tăng giá
- Cá voi thận trọng trong năm 2026; Mua bán có thể giảm dần đến giữa năm
- Bóc tẩy Jane Street – Công Ty Trading kiếm 24 tỷ USD nhờ đè giá Bitcoin mỗi sáng
