Thong Dinh Mình vốn không có thói quen kiểu viết thư tâm sự với anh em thế này. Nhưng những gì diễn ra trên thị trường crypto và Bitcoin từ tối qua đến giờ đủ “đặc biệt” để mình phải chia sẻ chút.
Dưới đây là ba điểm chính, liên kết với nhau, giúp ghép lại bức tranh toàn cảnh của một ngày mà thị trường crypto – đặc biệt là Bitcoin – không thể làm ngơ.
Nội dung chính
Bitcoin giảm giá không làm thay đổi bản chất của chính nó
Trước hết, biến động giá hôm nay không làm thay đổi cách anh em nhìn nhận về tính hữu dụng của Bitcoin, dù chúng ta tin hay không tin vào nó.
Nếu anh em, giống như mình, cho rằng đồng tiền này về bản chất là ảo tưởng tập thể – không thực sự là phương tiện thanh toán, cũng chẳng phải một nơi lưu trữ giá trị đáng tin cậy – cú sập này không mang thêm thông tin mới nào về “nền tảng cơ bản”. Đơn giản vì Bitcoin không có nền tảng cơ bản theo nghĩa truyền thống. Giá tăng hay giảm chỉ phản ánh tâm lý, dòng tiền và câu chuyện được kể trong từng giai đoạn.
Ngược lại, nếu anh em vẫn tin rằng đây là một phát minh tài chính có giá trị, rằng Bitcoin rồi sẽ đóng vai trò quan trọng trong hệ thống tiền tệ tương lai, về mặt logic, anh em sẽ tiếp tục nắm giữ (HODL) bất chấp hoảng loạn. Niềm tin dài hạn, nếu có thật, sẽ không lung lay chỉ vì một cú rơi mạnh.
Nhân tiện nói về “HODL”, mình có funfact này. có người cố gắng diễn giải nó như viết tắt của “hold on for dear life” (hold cứu mạng) để làm cho khái niệm này nghe có vẻ triết lý hơn. Thực tế thì không phải vậy. Thuật ngữ này bắt nguồn từ một bài đăng trên diễn đàn crypto nhiều năm trước, nơi một nhà đầu tư hoảng loạn đến mức… viết sai chữ “HOLD”. Tất cả chỉ có thế. Mọi cách diễn giải sau này chỉ là nỗ lực “đánh bóng” lại một khoảnh khắc rất con người: sợ hãi và mất kiểm soát.
Bitcoin rơi xuống dưới mức trước bầu cử 2024: một dấu mốc không thể bỏ qua
Đồng tiền lớn nhất thị trường giờ có giá thấp hơn cả trước bầu cử tháng 11/2024. Điều này nói lên hai chuyện.
Thứ nhất, lời hứa chính trị là thứ vô dụng nhất trần đời. Trump khoe sẽ biến Mỹ thành siêu cường crypto. Nói sẽ sa thải chủ tịch SEC ghét crypto. Ân xá cho tội phạm crypto. Hứa lập “quỹ dự trữ Bitcoin chiến lược”. Cộng đồng crypto khi đó phấn khích như được mùa.
Rồi sao? Bitcoin vẫn giảm. Không có chính sách nào cứu được tài sản này.
Thứ hai, ai mua đồng coin này vì tin Trump giờ đang lỗ. Lỗ nhiều. Đây là ví dụ khác của “ETTD” – Everything Trump Touches Dies (Mọi thứ Trump chạm vào đều chết).
Casino của Trump phá sản. Đại học Trump bị kiện đóng cửa. Quỹ từ thiện Trump vi phạm luật. Công ty Trump bị kết án gian lận. Danh sách dài như sớ.
Mình mong là không có thêm Bitcoin vào danh sách đó.
Cú sập này có thể để lại hệ quả chính trị
Cuối cùng, không thể bỏ qua khả năng cú crash này sẽ kéo theo hệ quả chính trị.
Không ít nam giới trẻ từng ủng hộ Trump vì tin rằng ông ta sẽ giúp các khoản đầu tư crypto của họ “to the moon”. Trong một thời gian, họ cảm nhận được niềm tin đó, khi giá tăng và các tín hiệu chính sách có vẻ thuận lợi. Nhưng giờ đây, khi tài khoản chuyển sang màu đỏ, ta khó tránh khỏi cảm giác vỡ mộng.
Tất nhiên sẽ có người yêu người ghét nhưng chắc chắn trường hợp này, hận nhiều hơn thích. Và rộng hơn, tư duy kiểu “cứ nói gì thì nói, miễn là thị trường đi lên” rõ ràng đang chịu áp lực rất lớn. Khi thị trường không còn đi lên nữa, lập luận đó mất đi chỗ dựa quan trọng nhất.
Bài học gì từ vụ này?
Thứ nhất, đừng bao giờ đầu tư dựa trên lời hứa chính trị. Chính trị gia nói gì cũng được nhưng họ không kiểm soát được thị trường. Trump có thể hứa Bitcoin lên triệu đô. Dù vậy, nếu không ai muốn mua ở giá đó, nó vẫn giảm.
Lời hứa chính trị chỉ là công cụ lấy phiếu. Sau khi đắc cử, có bao nhiêu lời hứa được thực hiện? Và ngay cả khi thực hiện, liệu nó có tác dụng như kỳ vọng không? Câu trả lời thường là không.
Thứ hai, hype không thay thế được giá trị thực. Bitcoin được hype như thể nó sẽ thay thế USD, thay thế vàng, thay thế cả hệ thống tài chính. Nhưng sau 15 năm, hiện anh em vẫn không thể dùng Bitcoin mua cà phê ở Starbucks. Ta vẫn không thể trả tiền thuê nhà bằng Bitcoin. Phần lớn người “sở hữu” đồng coin này chỉ mua rồi để đó chờ giá lên. Tương tự như vàng.
Anh em không nên mong chờ quá nhiều. Hãy xem nó là tài sản để đầu tư chứ đừng đặt niềm tin sống chết vào nó.
Thứ ba, thị trường luôn thắng. Không quan trọng Trump nói gì, Musk tweet gì, hay Michael Saylor mua bao nhiêu. Nếu đa số người quyết định bán, giá sẽ giảm. Không có ai đủ mạnh để đi ngược lại thị trường mãi được.
Vậy nên làm gì?
Nếu bạn đang hold Bitcoin và lỗ, tất nhiên ta có hai lựa chọn. Một là bán cắt lỗ, chấp nhận mất tiền và rút kinh nghiệm. Hai là tiếp tục hold và hy vọng nó sẽ phục hồi.
Mình không thể khuyên anh em nên làm gì vì đó là tiền của chính mọi người. Nhưng hãy tự hỏi mình – anh em mua Bitcoin vì tin nó có giá trị thực, hay chỉ vì tin giá sẽ lên? Nếu là lý do thứ hai và giờ giá đang xuống, lý do gì để tiếp tục hold? Phân tích thật nhiều mặt vào.
Đầu tư không sai. Nhiều người kiếm được tiền từ crypto. Nhưng đồng thời, cũng rất nhiều người mất tiền. Đó là vấn đề của đầu tư. Và khi anh em đầu cơ dựa trên lời hứa chính trị, dựa trên hype thay vì giá trị thực, ta đang chơi một trò chơi khả năng thăng thiên khá ca.
Nên là đầu tư cẩn thận, có chọn lọc nhé.
Một số bài viết khác:
- 86% token ra mắt năm 2025 đã chết, dev bỏ đi hàng loạt, crypto đến thời kỳ tàn suy?
- Liệu crypto VC đã chết? Không còn những dự án đầu tư 100 triệu, được đỉnh giá hàng tỷ?
- Cách đối diện khi tài khoản thua lỗ, cháy sạch về 0
