Thong Dinh Trong khi Trump đe dọa tấn công cơ sở hạ tầng dân sự của Iran, khoảng 2 triệu thùng dầu Iran vẫn đang được xuất khẩu mỗi ngày qua chính cái eo biển mà Iran tuyên bố đóng cửa. Mỹ biết điều đó và đang để mặc nó xảy ra.
Mỹ đang cho phép kẻ thù bán dầu
Trong khi Trump đe dọa tấn công cơ sở hạ tầng dân sự của Iran nếu Hormuz không được mở lại trong 48 giờ, thì cùng lúc đó, khoảng 2 triệu thùng dầu Iran vẫn đang được xuất khẩu mỗi ngày qua chính cái eo biển mà Iran tuyên bố đóng cửa. Chính Tehran đang quyết định tàu nào được đi qua và tàu nào không. Và Washington đang chấp nhận điều đó.
Về mặt quân sự, Mỹ hoàn toàn có thể ngăn chặn những chuyến tàu đó. Không cần nhiều nỗ lực. Hải quân Mỹ đang hiện diện trong khu vực, đủ khả năng kiểm soát hoàn toàn lưu thông dầu của Iran nếu muốn. Nhưng họ không làm.
Vậy tại sao họ không chặn?
Câu trả lời rất đơn giản. Vì 2 triệu thùng đó là 2 triệu thùng dầu cho thị trường thế giới, trong bối cảnh tổng nguồn cung toàn cầu đã giảm hơn 10 triệu thùng mỗi ngày do Hormuz đóng cửa.
Chính quyền Trump đang sợ giá xăng. Họ đã đủ hoảng loạn đến mức đe dọa tấn công cơ sở hạ tầng dân sự của Iran để cố kéo giá dầu xuống. Nhưng đồng thời lại không dám chặn dầu Iran vì sợ giá còn tăng thêm.
Nói thẳng ra, Mỹ đang cho phép kẻ thù tiếp tục thu tiền từ việc bán dầu, vì Mỹ không chịu được đau.
Như mình đã chia sẻ trước đo, bản chất của cuộc chiến này không phải là ai có nhiều bom hơn. Đây là cuộc chiến của ai chịu đựng được đau lâu hơn.
Mỹ đang gây thiệt hại nặng nề cho Iran về mặt quân sự và cơ sở hạ tầng. Nhưng Iran đang phản đòn bằng cách kiểm soát Hormuz, làm tổn thương nguồn cung dầu toàn cầu, đẩy giá xăng tại Mỹ lên cao và tạo áp lực chính trị lên chính quyền Trump.
Chiến lược của Tehran là không cần thắng trên chiến trường, chỉ cần gây đủ đau kinh tế để Washington phải xuống thang. Và hành vi của Mỹ trong việc để dầu Iran tiếp tục chảy cho thấy chiến lược đó đang có hiệu quả.
Chính phủ Iran tính toán rằng họ có thể chịu đựng các cuộc không kích. Washington tính toán rằng họ không thể chịu đựng giá xăng cao hơn nữa về mặt chính trị.
Với hai bên tính toán như vậy, ai sẽ nhượng bộ trước?
Nếu Mỹ cuối cùng phải xuống thang mà không đạt được mục tiêu buộc Iran mở Hormuz theo điều kiện của mình, đó sẽ là một tín hiệu địa chính trị cực kỳ nguy hiểm.
Nó sẽ cho thấy rằng ngay cả sức mạnh quân sự vượt trội của Mỹ cũng bị vô hiệu hóa bởi một biến số đơn giản: khả năng chịu đựng đau kinh tế trong nước. Nga, Trung Quốc và các bên khác đang theo dõi rất kỹ bài học này.
Đối với Việt Nam và các nền kinh tế phụ thuộc nhiều vào nhập khẩu năng lượng, viễn cảnh một cuộc xung đột kéo dài không có lối thoát rõ ràng là kịch bản tệ nhất. Giá dầu ở 110-119 USD một thùng hiện nay đã đủ gây áp lực lớn. Nếu Mỹ không thể hoặc không muốn chấm dứt xung đột theo cách kiểm soát được, không ai có thể nói chắc giá sẽ đi đến đâu trong những tháng tới.
Barclays đang dự báo 120-150 USD. Wood Mackenzie nói 150 USD sắp xảy ra. Al Jazeera tuần này đặt câu hỏi liệu dầu có thể chạm 200 USD không, và trả lời rằng đây không còn là kịch bản viễn tưởng.
Chốt lại tại sao Mỹ đang thua?
Cuộc chiến này không phải là cuộc chiến của ai có nhiều bom hơn. Đây là cuộc chiến của ai chịu đựng đau lâu hơn. Và để đánh giá ai sẽ thắng, anh em chỉ cần nhìn vào hành vi của mỗi bên.
Như mình chia sẻ, Iran đang chịu đựng các cuộc không kích, mất cơ sở hạ tầng quân sự, mất cơ sở năng lượng. Nhưng họ không nhượng bộ. Họ tiếp tục kiểm soát Hormuz, tiếp tục quyết định tàu nào được đi qua và tàu nào không. Chính phủ Iran tính toán rằng họ có thể chịu đựng thiệt hại quân sự lâu hơn Mỹ có thể chịu đựng áp lực kinh tế trong nước.
Mỹ thì đang vừa ném bom vừa lo giá xăng.
Trong một cuộc chiến tranh thực sự, bên nào muốn thắng phải sẵn sàng trả giá. Anh em nghĩ tại sao trong Thế Chiến II, người Mỹ chấp nhận phân phối khẩu phần thực phẩm, giảm tiêu thụ xăng dầu, chịu đựng lạm phát? Vì họ tin rằng mục tiêu của cuộc chiến đáng để trả giá đó. Toàn bộ xã hội đồng thuận với việc chịu đựng nổi đau để đạt được kết quả.
Điều đó không xảy ra với cuộc chiến Mỹ-Iran lần này. Chính quyền Trump khởi động cuộc xung đột quân sự lớn nhưng lại không chuẩn bị dư luận trong nước (và cả ngoài nước) cho việc chịu đựng hệ quả kinh tế của nó. Người dân Mỹ không được hỏi liệu họ có sẵn sàng trả giá xăng 5 USD một gallon để đánh Iran hay không. Và bây giờ khi giá đang tăng, không ai trong chính quyền dám đứng ra chịu trách nhiệm cho việc này,
Hệ quả là Mỹ đang chơi một ván bài mà họ không thể đặt cược thêm. Iran biết điều đó và đang khai thác nó một cách bài bản.
Chiến lược của Tehran rất rõ ràng từ đầu là không cần thắng trên chiến trường. Chỉ cần kiểm soát Hormuz đủ lâu để giá dầu toàn cầu duy trì ở mức cao, để giá xăng tại Mỹ tiếp tục tăng, để áp lực chính trị trong nước tích lũy đến mức Washington không còn lựa chọn nào khác ngoài tìm kiếm một lối thoát. Không cần đánh bại quân đội Mỹ. Chỉ cần đợi cho chính trị nội bộ Mỹ tự làm điều đó.
Và bằng chứng rõ nhất cho thấy chiến lược này đang có hiệu quả chính là việc Mỹ đang để dầu Iran tiếp tục chảy. Đó không phải là quyết định chiến lược được tính toán kỹ lưỡng. Đó là dấu hiệu của sự hoảng loạn. Chính quyền Trump đang cố đánh bại Iran trong khi đồng thời cố không để giá xăng tăng thêm, và hai mục tiêu đó mâu thuẫn hoàn toàn với nhau. Không thể làm cả hai cùng một lúc.
Iran đang khai thác chính xác khoảng cách giữa hai mục tiêu đó.
Kết
Đó là tất cả những gì anh em cần biết để đánh giá cuộc chiến này đang nghiêng về phía nào.
Không phải số lượng tên lửa. Không phải số lượng cuộc không kích. Chỉ cần hỏi một câu: ai đang kiểm soát ai được qua Hormuz?
Hiện tại câu trả lời là Iran.
Chỉ là nhận định. Không cấu thành khuyến nghị đầu tư.
Một số bài viết khác:
- RON 95 Việt Nam tăng vượt 30,000 đồng bất chấp quỹ bình ổn, mỏ dầu riêng và nhiều công ty dầu khí? Vì sao?
- Cách giúp Strategy có tiền gom mua 761,068 BTC liên tục
- ‘Nuôi tôm’ đừng để tôm kẹp tay: Đừng tốn $50 nếu chưa thật sự rành Openclaw
